In de opvolging van het Vlaams Actieplan Geestelijke Gezondheid bezocht Jo Vandeurzen, Vlaams minister van Welzijn, Volksgezondheid en Gezin, deze middag het succesvolle en evidence based project ‘Kwartiermaken’ in Gent. Centrale vraag bij de aanpak van Kwartiermaken is ‘hoe de samenleving te betrekken bij mensen die een psychische kwetsbaarheid of een psychiatrische achtergrond hebben?’. Niet enkel de persoon zelf staat centraal, de ondersteuning richt zich in de eerste plaats op buurtbewoners rond hem en de verbindende rol die zij kunnen spelen.

Kwartiermaken in Vlaamse buurten?
Het Vlaams Actieplan Geestelijke Gezondheid wijdt expliciet aandacht aan kwartiermaken, een methodiek die in Nederland meer en meer opgang maakt. Kwartiermaken maakt de maatschappij als het ware ‘klaar’ om personen met een psychische kwetsbaarheid in te sluiten in het reguliere buurtleven, in nauwe samenwerking met opbouwwerk, wijkwerking, enz. Met het in het Vlaamse Actieplan Geestelijke Gezondheid voorziene budget (75.000 euro) zal Peter Dierinck, de grondlegger van kwartiermaken in Vlaanderen en auteur van het boek ‘Hoop verlenen. Pleidooi voor meer vermaatschappelijking van de geestelijke gezondheidszorg’, op basis van concrete ervaringen van hulpverleners uit de geestelijke gezondheidszorg, een infomap met concrete tips en tricks samenstellen waarmee andere hulpverleners in Vlaanderen aan de slag kunnen. De infomap zal vanuit het eengemaakte Steunpunt Geestelijke Gezondheid worden verspreid en geïmplementeerd met de bedoeling de methodiek over heel Vlaanderen ingang te doen vinden.

Jo Vandeurzen, Vlaams minister van Welzijn, Volksgezondheid en Gezin: “Vermaatschappelijking van de geestelijke gezondheidszorg betekent dat hulpverleners voor mensen met een chronische, complexe psychische problematiek vertrekken vanuit een visie op empathie, herstel en aanklampende zorg. Vaak wordt hierbij zeer cliëntgericht gewerkt. De methodiek van kwartiermaken daagt de hulpverlener echter uit om zich intensief toe te leggen op de verbinding van de kwetsbare persoon met zijn onmiddellijke omgeving, zoals familie, buren en vrienden. Cruciaal is dat hij of zij inzet op het versterken van het sociale weefsel. Niet de persoon met een kwetsbaarheid staat centraal, maar wel zijn relatie tot de wijk waarin hij leeft, de buurtbewoners, middenstanders, stadsdiensten, socioculturele organisaties. Door deze methodiek te implementeren in de geestelijke gezondheidszorg, geven we handen en voeten aan vermaatschappelijking van zorg en solidariteit.”

Doelstelling van het project
Via kwartiermaken zullen andere hulpverleners die werkzaam zijn in de geestelijke gezondheidszorg (zoals psychiatrische verzorgingstehuizen, beschut wonen, mobiele teams) de psychisch kwetsbare persoon zijn sterke kanten doen herontdekken door hem als een sociaal wezen te benaderen en hem in de samenleving opnieuw een gewaardeerde plaats te laten innemen. Hulpverleners en hun partners in de geestelijke gezondheidszorg zullen hierover een vorming krijgen. Het project gaat van start in twee regio’s, nl. in Ledeberg, bij Gent, en de regio ‘Meetjesland’, waar het aanbod geestelijke gezondheidszorg historisch gezien beperkter is. In beide regio’s hebben een vijftal hulpverleners zich reeds geëngageerd om deze methodiek toe te passen op een aantal mensen die zij momenteel begeleiden. Er zal ook een Werkgroep Kwartiermaken Gent in het leven geroepen worden om alle ervaringen te bundelen.

Peter Dierinck, projectverantwoordelijke kwartiermaken: “Verbinding maken betekent dat je ook aandacht hebt voor de plaatsen waarmee je als hulpverlener verbinding wil maken. Wijken, organisaties uit de profit en non-profit en buurtbewoners hebben zelf ondersteuning nodig om de mensen mee te ondersteunen die we als hulpverleners begeleiden. De mate waarin we aan hen steun geven draagt bij aan de gastvrijheid die de buurtbewoners voor onze doelgroep blijven opbrengen. We zullen bijvoorbeeld een ervaringsdeskundige met vrijwilligerscontract in het project tewerkstellen. Zo zullen we ook experimenteren met het aanbieden van praktische ondersteuning om makkelijker toenadering tot de buurtbewoner te vinden, bijvoorbeeld door het uitvoeren van klusjes in de woonst.”

Minister Vandeurzen trekt 75.000 euro uit om de methodiek kwartiermaken in eerste instantie in Gent uit te rollen. Het project duurt één jaar en zal leiden tot een infomap met concrete tips en tricks voor andere hulpverleners om met kwartiermaken aan de slag te gaan, evenals een roadmap met methodieken om kwartiermaken in de hulpverlening breder in te bedden aan de hand van opleiding en supervisie. Deze instrumenten zullen systematisch ingezet kunnen worden om het kwartiermakend, herstelgericht werken in de geestelijke gezondheidszorg in Vlaanderen uit te breiden. Publicatie wordt verwacht in het najaar van 2019.

Decreet Geestelijke Gezondheid
Het project kwartiermaken sluit naadloos aan bij het ontwerpdecreet m.b.t. de geestelijke gezondheid dat recent door de Vlaamse Regering voor de eerste keer is goedgekeurd. Dit decreet vormt het fundament voor de toekomstige organisatie van de geestelijke gezondheidszorg in Vlaanderen. Met het decreet wil Vlaanderen de strijd tegen het stigma op geestelijke gezondheidszorg opvoeren. Het decreet verankert ook de aandacht voor zelfzorg en ervaringsdeskundigheid.

Jo Vandeurzen, Vlaams minister van Welzijn, Volksgezondheid en Gezin: “Het stigma op geestelijke gezondheidsproblemen is nog steeds groot. Via het decreet geestelijke gezondheid responsabiliseren we de geestelijke gezondheidszorg om deze strijd te voeren. Concrete acties en projecten, zoals dit project kwartiermaken, zijn hiervan het toonbeeld.”

    Welkom bij CD&V. Onze websites maken gebruik van cookies om jouw gebruikservaring te optimaliseren. Lees onze Cookie Policy voor meer informatie. Ons cookiebeleid en deze voorkeuren gelden voor alle CD&V-websites. Door op 'Akkoord' te klikken, ga je akkoord met de geselecteerde cookies.